In augustus steeg de voedselprijsindex in Spanje met 2,3 % ten opzichte van het voorgaande jaar, de hoogste stijging binnen de EU behalve Cyprus, waar de groei 3,8 % bedroeg. In Frankrijk en Italië lag de stijging op 1,1 %, in Duitsland op 0,2 %. In Nederland daalden de prijzen met 1 %, in België bleven ze gelijk en in Zweden daalden ze met 6,2 %, de grootste daling in Europa.
Het Spaanse statistiekbureau INE heeft de definitieve cijfers voor september bekendgemaakt. De voedselinflatie bedroeg 2,7 %, terwijl de algemene inflatie 4,9 % bereikte, grotendeels door hogere brandstof- en energiekosten. De prijsstijgingen worden vooral gedreven door verse producten: bessen bijna 50 % duurder, tomaten, paprika’s en komkommers 17 % duurder, eieren 12 % duurder.
Supermarkten in Spanje proberen de stijging te temperen door marges aan te passen, efficiënter te werken en een deel van de hogere kosten zelf te dragen. De brancheorganisatie Asedas schat de extra kosten op meer dan 130 miljoen euro, grotendeels door stijgende energie- en brandstofprijzen sinds het conflict in het Midden-Oosten. De kosten voor het elektriciteitsnet zijn in een jaar met 53 % gestegen, diesel 35,5 % duurder en plasticverpakkingen 25 % duurder.
Ondanks de stijgingen zijn de voedselprijzen in september nog 2 percentagepunten lager dan het gemiddelde prijspeil. De diversiteit aan winkels, ketens en producten geeft consumenten mogelijkheden om zich tegen de inflatie te beschermen.
Landbouwminister Luis Planas heeft bedrijven op een retailcongres gevraagd hun prijzen niet te verhogen. De voedingsindustrie beweert dat de regering onvoldoende doet; de brancheorganisatie FIAB eist directe steun, betere toegang tot financiering, garanties en liquiditeit.
Consumenten passen hun koopgedrag aan: ze kiezen voor goedkopere producten, wisselen van merk naar huismerk, kopen meer voordeelverpakkingen en vermijden luxe artikelen. Deze ‘downtrading’ laat zien dat de uitgaven per boodschappenronde dalen. Volgens El Economista profiteren ketens als Mercadona, Lidl en Aldi het meest, omdat zij sterk inzetten op eigen merken en lage prijzen. Carrefour, Alcampo en Dia bieden eveneens een groot assortiment huismerken, waardoor prijsbewuste klanten worden aangetrokken.
